Krew pępowinowa to zagadnienie, które coraz częściej poruszane jest przez rodziców w trakcie ciąży.
Jest to wyjątkowy czas, w którym przyszła mama myśli przede wszystkim o zdrowiu i bezpieczeństwie swojego dziecka – teraz i w przyszłości. To także jedyny moment, aby podjąć decyzję w temacie bankowania krwi pępowinowej. Dla jednych to wciąż nowość, dla innych – ważny element planu okołoporodowego. Na czym polega bankowanie krwi pępowinowej? Jak wygląda jej pobranie i w jakich sytuacjach może zostać wykorzystana? Wyjaśniamy poniżej.
Czym jest krew pępowinowa?
Krew pępowinowa to krew, która pozostaje w pępowinie oraz łożysku po narodzinach dziecka. Jeszcze do niedawna była traktowana jako odpad medyczny, który po porodzie ulegał utylizacji. Dziś wiemy, że jest to niezwykle cenne źródło komórek macierzystych.
Komórki macierzyste to pierwotne i niewyspecjalizowane komórki, które mają zdolność do przekształcania się w różne typy komórek organizmu oraz regeneracji uszkodzonych tkanek. To właśnie dlatego medycyna tak chętnie wykorzystuje je w leczeniu wielu chorób, w tym nowotworów, schorzeń układu krwiotwórczego oraz zaburzeń odporności.
Krew pępowinowa jest jednym z najcenniejszych źródeł komórek macierzystych – młodszych i z większym potencjałem do namnażania niż te, pobierane od dorosłych dawców np. ze szpiku kostnego czy krwi obwodowej. Dzięki swoim właściwościom, krew pępowinowa jest dziś szeroko wykorzystywana w nowoczesnej medycynie regeneracyjnej.
Jak wygląda pobranie krwi pępowinowej?
Pobranie krwi pępowinowej jest bezbolesne i w pełni bezpieczne zarówno dla mamy, jak i dziecka. Cała procedura odbywa się po narodzinach dziecka, już po przecięciu pępowiny. Oznacza to, że maluch jest w tym momencie oddzielony od organizmu mamy i znajduje się pod opieką personelu medycznego lub w ramionach rodziców. Pobranie krwi nie wiąże się z żadnym ryzykiem i trwa zaledwie kilka minut.
Położna, korzystając z dostarczonego przez rodziców specjalnego zestawu, pobiera krew pozostałą w pępowinie oraz łożysku. Proces ten przebiega zgodnie z zachowaniem najwyższej sterylności. Co ważne, pobranie jest możliwe zarówno po porodzie naturalnym, jak i po cesarskim cięciu.
Procedura nie koliduje z pierwszymi, niezwykle ważnymi chwilami po porodzie – kontaktem „skóra do skóry”, pierwszym przytuleniem czy rozpoczęciem karmienia piersią. Wszystko odbywa się równolegle, w sposób niemal niezauważalny dla rodziców.
Po pobraniu krew pępowinowa jest odpowiednio zabezpieczana i przygotowywana do transportu do laboratorium banku krwi pępowinowej. Tam trafia pod opiekę wykwalifikowanych specjalistów, którzy dbają o jej jakość i bezpieczeństwo.
Krew pępowinowa jest badana pod kątem obecności bakterii oraz wirusów i preparowana w taki sposób, aby bezpiecznie mogła być wykorzystana w przyszłości w przypadku pojawienia się choroby w rodzinie.
W leczeniu jakich chorób można wykorzystać krew pępowinową?
Obecnie krwiotwórcze komórki macierzyste z krwi pępowinowej są stosowane w leczeniu już ponad 80 ciężkich jednostkach chorobowych. Choroby, które można leczyć za ich pomocą to m.in.:
- białaczki,
- szpiczaki,
- anemie,
- niedokrwistości
- i wiele innych chorób układu krwiotwórczego i odpornościowego czy chorób metabolicznych.
Co ważne, leczenie z wykorzystaniem komórek z krwi pępowinowej w tych jednostkach chorobowych jest w Polsce refundowane przez NFZ.
W ostatnich latach komórki macierzyste są z powodzeniem wykorzystywane również w neurologii, np. w mózgowym porażeniu dziecięcym czy spektrum autyzmu. Leczenie takie może być jedyną nadzieją w tych schorzeniach i jest kluczowe na etapie poprawy jakości życia pacjentów.
Bankowanie krwi pępowinowej – świadoma inwestycja w zdrowie
Bankowanie krwi pępowinowej to usługa, na którą można zdecydować się tylko przed porodem. Zgodnie z Rezolucją Parlamentu Europejskiego (2011/2193(INI), każdy przyszły rodzic powinien otrzymać dostęp do informacji w zakresie bankowania krwi pępowinowej, aby następnie podjąć decyzję: czy chce zabezpieczyć krew pępowinową, czy poddać materiał bezpowrotnej utylizacji.
Dzięki postępowi medycyny, dzisiejsze decyzje mogą mieć realny wpływ na zdrowie dziecka przez całe jego życie. Dowiedz się więcej o bankowaniu krwi pępowinowej i zdecyduj, co jest najlepsze dla Twojej rodziny. Choć nikt nie jest w stanie przewidzieć przyszłości, możliwość dostępu do własnych komórek macierzystych daje poczucie bezpieczeństwa.
Jeśli jesteś na etapie przygotowań do porodu, sprawdź także nasze pozostałe artykuły, które pomagają przyszłym rodzicom podejmować świadome decyzje okołoporodowe.
Źródła:
- https://parentsguidecordblood.org/en/diseases
- https://krewpepowinowa.pl/
- https://www.pbkm.pl/baza-wiedzy/komorki-macierzyste-i-krew-pepowinowa
- https://przegladpediatryczny.pl/a6505/Krwiotworcze-komorki-macierzyste-krwi-pepowinowej—–stan-wiedzy-w-2023-roku.html
- https://pulsmedycyny.pl/medycyna/neurologia/mozgowe-porazenie-dzieciece-komorki-macierzyste-moga-poprawic-funkcje-motoryczne/
- https://www.pbkm.pl/baza-wiedzy/gdzie-wykorzystuje-sie-komorki-macierzyste