Trzydziesty siódmy tydzień ciąży
Trzydziesty siódmy tydzień ciąży to oficjalny początek terminu porodu – od teraz poród nie jest już wcześniactwem. Możesz rodzić za kilka dni, ale też za kilka tygodni – każda ciąża jest inna. Brzuch jest duży i ciężki, a wiele kobiet zauważa, że dziecko zsunęło się niżej, co może przynieść ulgę w oddychaniu, ale zwiększyć ucisk na pęcherz i uczucie ciężaru w miednicy. To czas kompletnego przygotowania – torba do szpitala powinna być już gotowa, a plan porodu omówiony z lekarzem lub położną.
Rozwój dziecka
Twoje dziecko mierzy około 47-48 cm (długość całkowita) i waży około 2700-2900 gramów – wielkością przypomina arbuza lub dużą dynię.
Skóra dziecka jest gładka, różowa i elastyczna – pokryta warstwą tłuszczu podskórnego, która pomoże mu utrzymać ciepło po narodzinach.
Lanugo zanikło niemal całkowicie – pozostały jedynie pojedyncze włoski na plecach lub ramionach.
Maź płodowa nadal pokrywa ciało – stanowi ochronę przed maceracją w płynie owodniowym i działa antybakteryjnie.
Płuca są już dojrzałe – produkcja surfaktantu jest na tyle duża, że dziecko może oddychać samodzielnie po porodzie.
Dziecko ćwiczy ruchy oddechowe – unosząc i opuszczając klatkę piersiową, czasem łapiąc czkawkę.
Mózg nadal rośnie i tworzy nowe połączenia nerwowe – rozwój układu nerwowego trwa nawet po porodzie.
Układ nerwowy dojrzewa – dziecko ma coraz lepszą koordynację ruchów, potrafi chwytać, ssać kciuk i reagować na dźwięki oraz światło.
Powieki otwierają się i zamykają – maluch mruga, a jego oczy reagują na światło.
Zmysł słuchu jest doskonale rozwinięty – dziecko rozpoznaje Twój głos, bicie serca i znajome odgłosy, co będzie je uspokajało po narodzinach.
Większość dzieci przyjęło już pozycję główkową – obniżając się w miednicy i przygotowując do porodu.
Zmiany w ciele przyszłej mamy
Brzuch jest duży i często niżej osadzony – możesz czuć, że „opadł”, jeśli dziecko zsunęło się główką w dół.
Oddychanie może być łatwiejsze – obniżenie brzucha zmniejsza ucisk na przeponę.
Większy nacisk na pęcherz – możesz odczuwać potrzebę bardzo częstego oddawania moczu.
Uczucie ciężkości i nacisku w miednicy – typowe w tym tygodniu, szczególnie przy chodzeniu lub wstawaniu.
Ruchy dziecka są mocne i wyraźne – choć mogą być mniej dynamiczne, bo maluch ma już mniej miejsca.
Wyraźny rytm aktywności i snu dziecka – tak jak w poprzednich tygodniach, maluch ma swoje cykle.
Czkawka dziecka – tak jak w poprzednich tygodniach, wyczuwalna jako rytmiczne, delikatne drgania.
Skóra na brzuchu może być napięta i swędząca – tak jak w poprzednich tygodniach, warto ją regularnie nawilżać.
Rozstępy mogą się pojawić lub pogłębiać – tak jak w poprzednich tygodniach, zależy to od elastyczności skóry.
Bóle pleców i krzyża – tak jak w poprzednich tygodniach, nasilają się z powodu ciężaru brzucha.
Skurcze Braxtona-Hicksa – mogą być coraz częstsze, silniejsze, ale nieregularne i bezbolesne.
Opuchlizna nóg, kostek i stóp – tak jak w poprzednich tygodniach, nasilająca się po dłuższym staniu lub na koniec dnia.
Większa wydzielina pochwowa – tak jak w poprzednich tygodniach, to fizjologiczne zjawisko.
Zgaga lub zaparcia – tak jak w poprzednich tygodniach, efekt działania progesteronu i ucisku macicy na jelita.
Zmęczenie – możesz odczuwać potrzebę częstszych przerw na odpoczynek i spokojniejszych dni.
Porady na ten tydzień
Nawilżaj skórę brzucha i piersi – delikatne masaże mogą złagodzić napięcie i swędzenie.
Kontynuuj suplementację witamin – szczególnie żelaza (ważne dla zapobiegania anemii), wapnia i witaminy D.
Jedz zdrowo i regularnie – tak jak w poprzednich tygodniach, z naciskiem na błonnik, białko i pełne ziarna.
Pij dużo wody – tak jak w poprzednich tygodniach, aby wspierać nawodnienie i krążenie.
Dbaj o lekką aktywność fizyczną – spacery, joga ciążowa lub rozciąganie pomagają złagodzić bóle pleców i poprawiają samopoczucie.
Staraj się spać na boku – najlepiej na lewym – tak jak w poprzednich tygodniach, dla lepszego ukrwienia macicy i dziecka.
Unikaj alkoholu, papierosów i szkodliwych substancji – tak jak w poprzednich tygodniach.
Noś wygodne ubrania i dobrze dobrany biustonosz – tak jak w poprzednich tygodniach.
Odpoczywaj z nogami uniesionymi wyżej, jeśli masz opuchliznę.
Miej spakowaną torbę do szpitala – to naprawdę odpowiedni moment, by mieć ją gotową przy drzwiach.
Rozmawiaj z położną lub lekarzem o tym, jak rozpoznać początek porodu – zapytaj o objawy, które wymagają wyjazdu do szpitala.
Przypominaj sobie lub ćwicz techniki oddechowe i relaksacyjne ze szkoły rodzenia.
Wskazówki od położnej
„Prawdopodobnie teraz zaczyna się czas, kiedy myślisz sobie „mam już dość” i chciałabyś wkrótce urodzić. Jest to normalne i dobre zjawisko. Poród jest jest bardzo blisko.”
Co się dzieje w kolejnych tygodniach?
38. tydzień
Jeśli poród jeszcze nie nastąpił, dziecko nadal rośnie i przybiera na wadze. Lekarz może zaplanować indukcję porodu. Mama powinna być w stałym kontakcie z położną. To ostatnie dni oczekiwania.
39. tydzień
Dziecko może ważyć nawet ponad 4 kg. Skóra jest gładka, paznokcie długie. Może być mniej aktywne z powodu małej ilości miejsca. Poród jest bardzo blisko.
40. tydzień
Jeśli ciąża trwa do 42. tygodnia, mówi się o przenoszonej. Dziecko nadal jest monitorowane, by uniknąć komplikacji. Może być konieczne wywołanie porodu. Mama często czuje się bardzo obciążona fizycznie.
Najczęściej zadawane pytania
Czy ból pleców i miednicy jest normalny?
Tak, w III trymestrze to dość częste – brzuch jest już duży, a ciało przygotowuje się do porodu, więc plecy i miednica mogą boleć. Pomaga częsty odpoczynek, zmiana pozycji, delikatne rozciąganie. Jeśli ból jest bardzo mocny albo towarzyszą mu skurcze w regularnych odstępach, plamienie, skontaktuj się z lekarzem lub położną.
Z czego wynikają obrzęki nóg i dłoni?
To normalne w III trymestrze – obrzęki nóg i dłoni wynikają z zatrzymywania wody w organizmie i ucisku macicy na naczynia krwionośne, co utrudnia odpływ krwi z nóg. Pomaga odpoczynek z uniesionymi nogami, luźne ubrania i picie wody. Jeśli obrzęki są bardzo duże, nagłe lub towarzyszy im ból głowy, zaburzenia widzenia czy wysokie ciśnienie, zgłoś się do lekarza.
Czy uczucie parcia na pęcherz jest normalne?
Tak, to normalne w III trymestrze – dziecko jest już duże i uciska pęcherz, dlatego częściej czujesz parcie i potrzebę oddawania moczu.
Jak odróżnić skurcze przepowiadające od porodu?
Skurcze przepowiadające (Braxtona-Hicksa) są nieregularne, niezbyt bolesne i zwykle ustępują po zmianie pozycji lub odpoczynku. Skurcze porodowe są regularne, coraz częstsze i silniejsze, nie ustępują mimo odpoczynku i często towarzyszy im ból w dole pleców lub w podbrzuszu. Jeśli skurcze są co 5-7 minut, w odstępach równych i są coraz silniejsze lub pojawia się odejście wód, czas jechać do szpitala.
Kiedy spakować torbę do porodu?
III trymestr to idealny czas na spakowanie torby do szpitala. W 36. tygodniu niech stoi przygotowana w miejscu widocznym dla Twojego partnera, na wypadek gdyby poród zaczął się wcześniej. Najlepiej spakujcie ją razem.
Jak rozpoznam, że rozpoczął się poród?
Poród prawdopodobnie się zaczął, jeśli masz regularne, nasilające się skurcze (co 5-7 minut, coraz silniejsze), odeszły ci wody płodowe (wyciek lub nagły strumień płynu) lub pojawiło się krwawienie jak przy miesiączce. Jeśli coś cię niepokoi – zawsze możesz zadzwonić do szpitala lub do swojej położnej i zapytać.
Kiedy dziecko zaczyna ustawiać się główką do dołu?
Najczęściej około 32.-36. tygodnia ciąży dziecko ustawia się główką w dół – to normalne przygotowanie do porodu. U niektórych dzieci dzieje się to trochę wcześniej lub później. Jeśli masz wątpliwości, lekarz lub położna podczas badania sprawdzi, jak dziecko jest ułożone.
Czy seks w ostatnich tygodniach ciąży jest bezpieczny?
Tak, zazwyczaj seks w ostatnich tygodniach ciąży jest bezpieczny, jeśli ciąża przebiega prawidłowo i lekarz nie zalecił inaczej. Może nawet pomóc przygotować szyjkę macicy do porodu. Unikaj seksu, jeśli masz krwawienia, przedwczesne skurcze, odpłynęły wody płodowe lub lekarz zalecił wstrzemięźliwość – wtedy najlepiej skonsultować się ze specjalistą.
Czy mogę kontynuować aktywność fizyczną?
Tak, jeśli ciąża przebiega prawidłowo i lekarz nie widzi przeciwwskazań, możesz ćwiczyć także w III trymestrze. Wybieraj lekką aktywność – spacery, pływanie, joga dla ciężarnych. Słuchaj swojego ciała i odpoczywaj, jeśli czujesz zmęczenie. Jeśli masz skurcze, ból brzucha, zawroty głowy czy krwawienie – przerwij ćwiczenia i skonsultuj się z lekarzem.
Czy ból brzucha, krwawienie lub gorączka to sygnał alarmowy?
Tak, to są sygnały alarmowe. Jeśli masz silny ból brzucha, krwawienie z dróg rodnych lub gorączkę w ciąży, powinnaś jak najszybciej skontaktować się z lekarzem lub pojechać do szpitala. To może wymagać pilnej oceny, żeby upewnić się, że z Tobą i dzieckiem wszystko jest w porządku.
