Siedemnasty tydzień ciąży
Siedemnasty tydzień to pełnia drugiego trymestru – okresu, który wiele przyszłych mam wspomina jako najspokojniejszy i najprzyjemniejszy w całej ciąży. W tym czasie większość kobiet czuje się dobrze: mdłości zazwyczaj ustąpiły, energia wraca, a brzuch coraz wyraźniej zdradza ciążę. To również moment, gdy przyszli rodzice częściej myślą o wyprawce i planach na przyszłość, a Twoje dziecko rozwija się niezwykle intensywnie i nabiera coraz bardziej ludzkiego wyglądu.
Rozwój dziecka
Twoje dziecko mierzy teraz około 12-13 cm (CRL) i waży około 100-140 gramów – wielkością przypomina dużą gruszkę.
Proporcje ciała są już znacznie bardziej harmonijne – głowa nadal jest duża, ale tułów i kończyny mocno rosną.
Twarz dziecka nabiera wyrazu – oczy są bliżej siebie, uszy na swoim miejscu, a rysy stają się coraz bardziej ludzkie.
Skóra nadal jest cienka i przezroczysta, ale pokrywa się meszkiem płodowym (lanugo), który będzie ją chronił.
Na głowie mogą pojawiać się pierwsze włoski.
Na palcach dłoni i stóp rosną paznokcie, a opuszki palców zaczynają mieć unikalne linie papilarne.
Dziecko potrafi ssać kciuk, ćwicząc odruch ssania niezbędny po porodzie.
Mięśnie stają się silniejsze – maluszek coraz energiczniej porusza się w macicy, choć możesz jeszcze nie czuć tych ruchów lub odbierać je jako delikatne muśnięcia.
Serce bije w szybkim tempie – około 140-160 uderzeń na minutę – i pompuje krew przez rozwijający się układ krążenia.
Układ pokarmowy ćwiczy pracę – dziecko połyka płyn owodniowy i produkuje mocz.
W tym tygodniu szpik kostny zaczyna przejmować produkcję krwinek czerwonych od wątroby.
Mózg intensywnie rozwija połączenia nerwowe – steruje coraz bardziej skoordynowanymi ruchami.
Zmiany w ciele przyszłej mamy
W 17. tygodniu wiele kobiet czuje się naprawdę dobrze – to czas większej swobody i radości z ciąży.
Mdłości zazwyczaj już ustąpiły, a apetyt wraca do normy lub nawet wzrasta.
Piersi pozostają pełne i cięższe, przygotowując się do laktacji, ale ich tkliwość zwykle maleje.
Brzuch jest wyraźniej zaokrąglony – macica znajduje się kilka centymetrów poniżej pępka.
Możesz czuć lekkie „ciągnięcie” lub bóle podbrzusza – to efekt rozciągania więzadeł macicznych.
Niektóre kobiety zaczynają odczuwać pierwsze subtelne ruchy dziecka – opisywane jako delikatne muśnięcia, bąbelki czy trzepotanie.
Mogą występować zaparcia lub zgaga – progesteron rozluźnia mięśnie przewodu pokarmowego i spowalnia trawienie.
Skóra może ciemnieć – pojawia się linea nigra na brzuchu lub przebarwienia na twarzy (chloasma).
Wydzielina pochwowa może być bardziej obfita – to naturalny efekt działania hormonów.
Możesz zauważyć większą potrzebę odpoczynku, ale ogólnie zmęczenie jest mniejsze niż w pierwszym trymestrze.
Porady na ten tydzień
Kontynuuj suplementację kwasu foliowego i innych witamin zaleconych przez lekarza.
Jedz regularnie, wybierając zdrowe i lekkostrawne posiłki bogate w warzywa, owoce, białko i pełne ziarna.
Pij dużo wody – nawodnienie pomaga zapobiegać zaparciom i wspiera krążenie.
Unikaj alkoholu, papierosów i innych szkodliwych substancji – zasada obowiązuje przez całą ciążę.
Dbaj o delikatną aktywność fizyczną – spacery, joga ciążowa lub pływanie mogą być świetnym wyborem.
Staraj się spać na boku, najlepiej na lewym – poprawia to ukrwienie macicy i dziecka.
Noś wygodne ubrania ciążowe, które nie uciskają brzucha.
Dbaj o higienę intymną – wybieraj przewiewną bieliznę i delikatne środki myjące.
Jeśli planujesz szkołę rodzenia – to dobry czas, by zacząć się rozglądać i zapisać.
Wskazówki od położnej
„W siedemnastym tygodniu wiele kobiet zaczyna dostrzegać wyraźnie zmieniający się kształt brzucha i pierwsze delikatne ruchy dziecka. To wyjątkowy czas – znajdź chwilę, by spokojnie obserwować te zmiany, dbaj o wygodę, zdrowe posiłki i lekką aktywność, która pozwoli Ci czuć się dobrze w swoim ciele.”
Co się dzieje w kolejnych tygodniach?
18. tydzień
Serce pompuje około 25 litrów krwi dziennie. Dziecko zyskuje na wadze, a jego ruchy są coraz bardziej skoordynowane.
19. tydzień
Skóra dziecka staje się mniej przezroczysta, rozwijają się linie papilarne. Na głowie pojawiają się pierwsze włoski.
20. tydzień
Dziecko waży około 300 g i mierzy około 25 cm. Skóra nadal jest cienka, ale pokrywa ją maź płodowa.
Najczęściej zadawane pytania
Czy ból w podbrzuszu w drugim trymestrze jest normalny?
Tak, lekki ból lub ciągnięcie w podbrzuszu w II trymestrze jest dość normalne – macica rośnie i rozciągają się więzadła. Jeśli jednak ból jest bardzo silny, ostry, towarzyszy mu krwawienie, gorączka lub skurcze – skontaktuj się z lekarzem.
Kiedy zacznę czuć ruchy dziecka?
Najczęściej pierwsze delikatne ruchy czuje się między 18. a 22. tygodniem ciąży. Przy kolejnej ciąży można je wyczuć trochę wcześniej. Na początku to mogą być subtelne muśnięcia lub bulgotanie w brzuchu. Jeśli masz wątpliwości, zapytaj lekarza lub położną na wizycie.
Kiedy można poznać płeć dziecka?
Płeć dziecka najczęściej można zobaczyć na USG około 18.-22. tygodnia ciąży, podczas tzw. badania połówkowego. Czasem lekarz może podejrzeć ją wcześniej, ale wtedy nie zawsze jest pewność. Jeśli chcesz, zapytaj o to podczas badania!
Czy w drugim trymestrze dziecko słyszy dźwięki z zewnątrz?
Tak! W II trymestrze, około 18.-22. tygodnia, dziecko zaczyna słyszeć dźwięki – najpierw bicie twojego serca i szumy w brzuchu, a później także odgłosy z zewnątrz, np. twój głos. Warto do niego mówić lub śpiewać – to buduje więź!
Jakie badania wykonuje się w drugim trymestrze?
W II trymestrze zwykle robi się ważne badania: USG połówkowe (między 18. a 22. tygodniem, żeby dokładnie obejrzeć dziecko), morfologię krwi, badanie ogólne moczu i test obciążenia glukozą (między 24. a 28. tygodniem). Lekarz lub położna podpowie, które badania są potrzebne w twoim przypadku.
Co to jest USG połówkowe i kiedy się je robi?
Czy krwawienie w drugim trymestrze zawsze oznacza coś złego?
Krwawienie w II trymestrze nie zawsze oznacza coś bardzo złego, ale zawsze trzeba je skonsultować z lekarzem. Może być np. spowodowane podrażnieniem szyjki macicy po badaniu czy stosunku, ale też być sygnałem poważniejszego problemu, jak łożysko przodujące lub przedwczesne odklejenie łożyska. Lepiej to sprawdzić, żeby mieć pewność, że wszystko jest w porządku.
Czy powinnam wykonać badanie glukozy w kierunku cukrzycy ciążowej?
Tak, większość kobiet wykonuje test obciążenia glukozą między 24. a 28. tygodniem ciąży – to standardowe badanie w kierunku cukrzycy ciążowej. Nawet jeśli czujesz się dobrze, warto je zrobić, bo cukrzyca ciążowa często nie daje objawów, a wcześnie wykryta pozwala lepiej zadbać o zdrowie twoje i dziecka.
Jak mogę złagodzić bóle pleców, które odczuwam?
W II trymestrze bóle pleców są dość częste – macica rośnie i zmienia się twoja postura. Żeby je złagodzić, spróbuj: delikatnych ćwiczeń lub rozciągania (np. dla ciężarnych), odpoczynku w wygodnej pozycji, spania na boku z poduszką między kolanami, a także unikania długiego stania. Jeśli ból jest bardzo silny lub niepokojący, warto powiedzieć o tym lekarzowi lub położnej.
Kiedy rozpocząć naukę w szkole rodzenia?
Najlepiej zacząć szkołę rodzenia około połowy ciąży, czyli między 20. a 28. tygodniem. To dobry czas, bo jesteś już po pierwszych badaniach i masz więcej energii niż w III trymestrze. Dzięki temu spokojnie przygotujesz się na poród i opiekę nad maluszkiem.
