Trzydziesty dziewiąty tydzień ciąży
W trzydziestym dziewiątym tygodniu każda chwila może być początkiem porodu – i jest to całkowicie normalne. Ciąża jest donoszona, dziecko gotowe do życia na zewnątrz, a Ty możesz czuć się już naprawdę obciążona i zmęczona. Brzuch jest bardzo duży i często nisko osadzony, co daje ulgę w oddychaniu, ale zwiększa nacisk na miednicę. To czas pełen emocji, czekasz już tylko na sygnał, że to ten moment.
Rozwój dziecka
Twoje dziecko mierzy około 49-51 cm i waży około 3100-3500 gramów.
Skóra jest gładka, różowa i pulchna, dzięki warstwie tłuszczu podskórnego dziecko będzie w stanie regulować temperaturę po porodzie.
Lanugo praktycznie zanikło, mogą zostać tylko resztki na ramionach czy plecach.
Maź płodowa nadal pokrywa ciało, to naturalna warstwa ochronna, ułatwiająca także poród.
Płuca są w pełni dojrzałe, dziecko potrafi oddychać samodzielnie od pierwszego oddechu.
Dziecko nadal ćwiczy ruchy oddechowe unosząc i opuszczając klatkę piersiową, a czasem łapiąc czkawkę.
Mózg nadal rośnie, połączenia nerwowe rozwijają się intensywnie i będą się rozwijać także po narodzinach.
Zmysł słuchu działa świetnie. Maluch zna Twój głos, bicie serca i odgłosy z otoczenia, co daje mu poczucie bezpieczeństwa.
Większość dzieci jest już ustawiona główką w dół, nisko w miednicy – gotowa do porodu.
Zmiany w ciele przyszłej mamy
Brzuch jest duży i często niżej osadzony – możesz czuć ulgę w oddychaniu, ale zwiększony nacisk na pęcherz.
Uczucie ciężkości i nacisku w miednicy – może być wyraźne przy chodzeniu i wstawaniu.
Częstsze oddawanie moczu – główka dziecka uciska na pęcherz.
Ruchy dziecka są mocne i wyczuwalne – choć mniej gwałtowne, bo maluch ma już mało miejsca.
Wyraźny rytm aktywności i snu dziecka – tak jak w poprzednich tygodniach.
Czkawka dziecka – tak jak w poprzednich tygodniach, delikatne rytmiczne pulsowanie.
Skóra na brzuchu może być napięta i swędząca – tak jak w poprzednich tygodniach, warto ją nawilżać.
Rozstępy mogą się pojawić lub pogłębiać – tak jak w poprzednich tygodniach.
Bóle pleców i krzyża – tak jak w poprzednich tygodniach, nasilone przez ciężar brzucha.
Skurcze Braxtona-Hicksa – mogą być częstsze, mocniejsze i bardzo mylące.
Możesz doświadczać tzw. „wstawiania się” główki – dziecko obniża się i ustawia w kanale rodnym.
Możesz odczuwać „przepowiadające” skurcze – macica ćwiczy przed porodem.
Opuchlizna nóg, kostek i stóp – tak jak w poprzednich tygodniach.
Większa wydzielina pochwowa – tak jak w poprzednich tygodniach, może być nawet nieco obfitsza.
Możesz czuć narastające zmęczenie, ale też emocjonalne podekscytowanie i niecierpliwość.
Porady na ten tydzień
Nawilżaj skórę brzucha i piersi – masaże mogą przynieść ulgę i zapobiec nadmiernemu swędzeniu.
Kontynuuj suplementację witamin – żelaza, wapnia i witaminy D.
Jedz zdrowo i regularnie – tak jak w poprzednich tygodniach, dbając o lekkostrawne posiłki.
Pij dużo wody – tak jak w poprzednich tygodniach, dla dobrego nawodnienia i krążenia.
Dbaj o lekką aktywność – krótkie spacery pomagają rozluźnić ciało i poprawić samopoczucie.
Staraj się spać na boku – najlepiej na lewym – tak jak w poprzednich tygodniach.
Unikaj alkoholu, papierosów i szkodliwych substancji – tak jak w poprzednich tygodniach.
Noś wygodne ubrania i dobrze dobrany biustonosz – tak jak w poprzednich tygodniach.
Odpoczywaj z nogami uniesionymi wyżej, jeśli masz opuchliznę.
Miej torbę do szpitala spakowaną i gotową – na wszelki wypadek.
Rozmawiaj z położną lub lekarzem o tym, kiedy jechać do szpitala – ustalcie plan działania.
Powtarzaj techniki oddechowe i relaksacyjne – mogą pomóc w porodzie.
Wskazówki od położnej
„Trzydziesty dziewiąty tydzień to czas wielkiego oczekiwania – możesz być podekscytowana, zmęczona lub nieco zestresowana. To normalne. Pamiętaj – odpoczywaj, nawadniaj się i pozwól sobie na chwilę relaksu. Słuchaj swojego ciała – ono Ci powie, kiedy nadejdzie właściwy moment.”
Co się dzieje w kolejnym tygodniu?
40. tydzień
Jeśli ciąża trwa do 42. tygodnia, mówi się o przenoszonej. Dziecko nadal jest monitorowane, by uniknąć komplikacji. Może być konieczne wywołanie porodu. Mama często czuje się bardzo obciążona fizycznie.
Najczęściej zadawane pytania
Czy ból pleców i miednicy jest normalny?
Tak, w III trymestrze to dość częste – brzuch jest już duży, a ciało przygotowuje się do porodu, więc plecy i miednica mogą boleć. Pomaga częsty odpoczynek, zmiana pozycji, delikatne rozciąganie. Jeśli ból jest bardzo mocny albo towarzyszą mu skurcze w regularnych odstępach, plamienie, skontaktuj się z lekarzem lub położną.
Z czego wynikają obrzęki nóg i dłoni?
To normalne w III trymestrze – obrzęki nóg i dłoni wynikają z zatrzymywania wody w organizmie i ucisku macicy na naczynia krwionośne, co utrudnia odpływ krwi z nóg. Pomaga odpoczynek z uniesionymi nogami, luźne ubrania i picie wody. Jeśli obrzęki są bardzo duże, nagłe lub towarzyszy im ból głowy, zaburzenia widzenia czy wysokie ciśnienie, zgłoś się do lekarza.
Czy uczucie parcia na pęcherz jest normalne?
Tak, to normalne w III trymestrze – dziecko jest już duże i uciska pęcherz, dlatego częściej czujesz parcie i potrzebę oddawania moczu.
Jak odróżnić skurcze przepowiadające od porodu?
Skurcze przepowiadające (Braxtona-Hicksa) są nieregularne, niezbyt bolesne i zwykle ustępują po zmianie pozycji lub odpoczynku. Skurcze porodowe są regularne, coraz częstsze i silniejsze, nie ustępują mimo odpoczynku i często towarzyszy im ból w dole pleców lub w podbrzuszu. Jeśli skurcze są co 5-7 minut, w odstępach równych i są coraz silniejsze lub pojawia się odejście wód, czas jechać do szpitala.
Kiedy spakować torbę do porodu?
III trymestr to idealny czas na spakowanie torby do szpitala. W 36. tygodniu niech stoi przygotowana w miejscu widocznym dla Twojego partnera, na wypadek gdyby poród zaczął się wcześniej. Najlepiej spakujcie ją razem.
Jak rozpoznam, że rozpoczął się poród?
Poród prawdopodobnie się zaczął, jeśli masz regularne, nasilające się skurcze (co 5-7 minut, coraz silniejsze), odeszły ci wody płodowe (wyciek lub nagły strumień płynu) lub pojawiło się krwawienie jak przy miesiączce. Jeśli coś cię niepokoi – zawsze możesz zadzwonić do szpitala lub do swojej położnej i zapytać.
Kiedy dziecko zaczyna ustawiać się główką do dołu?
Najczęściej około 32.-36. tygodnia ciąży dziecko ustawia się główką w dół – to normalne przygotowanie do porodu. U niektórych dzieci dzieje się to trochę wcześniej lub później. Jeśli masz wątpliwości, lekarz lub położna podczas badania sprawdzi, jak dziecko jest ułożone.
Czy seks w ostatnich tygodniach ciąży jest bezpieczny?
Tak, zazwyczaj seks w ostatnich tygodniach ciąży jest bezpieczny, jeśli ciąża przebiega prawidłowo i lekarz nie zalecił inaczej. Może nawet pomóc przygotować szyjkę macicy do porodu. Unikaj seksu, jeśli masz krwawienia, przedwczesne skurcze, odpłynęły wody płodowe lub lekarz zalecił wstrzemięźliwość – wtedy najlepiej skonsultować się ze specjalistą.
Czy mogę kontynuować aktywność fizyczną?
Tak, jeśli ciąża przebiega prawidłowo i lekarz nie widzi przeciwwskazań, możesz ćwiczyć także w III trymestrze. Wybieraj lekką aktywność – spacery, pływanie, joga dla ciężarnych. Słuchaj swojego ciała i odpoczywaj, jeśli czujesz zmęczenie. Jeśli masz skurcze, ból brzucha, zawroty głowy czy krwawienie – przerwij ćwiczenia i skonsultuj się z lekarzem.
Czy ból brzucha, krwawienie lub gorączka to sygnał alarmowy?
Tak, to są sygnały alarmowe. Jeśli masz silny ból brzucha, krwawienie z dróg rodnych lub gorączkę w ciąży, powinnaś jak najszybciej skontaktować się z lekarzem lub pojechać do szpitala. To może wymagać pilnej oceny, żeby upewnić się, że z Tobą i dzieckiem wszystko jest w porządku.